پیش بینی زلزله با ابر زلزله

ابرزلزله چیست و آیا ارتباطی بین یک ابرزلزله و زمین لرزه وجود دارد؟
نظریه ابرهای زلزله یکی از نظریات جدید است که روشهای مشابه آنرا نخستین بار محققین چینی و ایتالیایی حدود ۳۰۰ سال پیش برای پیش بینی زلزله به کار برده اند. این روشهای قدیمی با گذشت زمان و عدم وجود امکانات فنی برای توسعه بیشتر به دست فراموشی سپرده شد تا اینکه در سال ۱۹۹۰ به طور جدی توسط یک محقق چینی به نام ژونگائو شو (Zhonghao Shou) مورد توجه قرار گرفت.مطابق این نظریه، قبل از وقوع زلزله در نقطه ای که گسل زلزله خیز وجود دارد، بخارات و گازهای گرمی از زمین خارج می شوند که پس از سرد شدن به ابر تبدیل می شوند. بر خلاف ابرهای معمولی که منشا آن فعل و انفعالات جوی است و علم هواشناسی به مطالعه رفتار آنها می پردازد، این ابرها منشا هواشناسی ندارند و تشکیل آنها نشاندهنده فعالیت های گسل موجود در نقطه خروج گازهای گرم از زمین است. این ابرها به طور ناگهانی و خطی شکل ایجاد می شوند و با ابرهای جوی که تدریجا و توده ای ایجاد می شوند تفاوت دارند. در واقع علم هواشناسی نمی تواند وجود چنین ابرهایی را توجیه کند.
شبیه سازی ابر زلزله بم با پشت سر هم قرار دادن تصاویرماهواره ای از این نقطه در زمان خروج گازهای گرم گسل زمین در این منطقه، به خوبی بیانگر حقیقت وجود ابرهای زلزله است.
با توجه به ویژگیهای این ابرها که ابرزلزله نام گرفته اند، اگر بتوانیم در مورد مکان، حجم و زمان خروج گازهای گرم که با رسیدن به منطقه سرد به ابر بدل می شوند اطلاعات دقیقی بدست آوریم، این امکان وجود دارد که بتوانیم سه عامل مهم در پیش بینی زلزله یعنی به ترتیب محل وقوع، شدت و زمان دقیق آنرا (با خطای علمی تعریف شده) تخمین بزنیم یا به بیان دیگر احتمال وقوع زلزله را پیش بینی کنیم.بنا براین در مطالعه ابرهای زلزله، مساله این نیست که خود گسل و فعالیت آن را از نزدیک مطالعه کنیم بلکه هدف مطالعه اثر و نتیجه این فعالیت است که ممکن است به صورت گاز از چندین ساعت گرفته تا حدود ۱۰۳ روز قبل از وقوع زلزله رخ نمایی کند . طبیعی است اگر اطلاعات موثقی در اختیار داشته باشیم که نشان دهد بین این ابر و زلزله ارتباط دقیقی وجود دارد می توانیم با پشتوانه علمی وقوع زلزله را پیش بینی کنیم و مثلا بگوئیم به احتمال ۶۸% ممکن است بین ۱۰ روز آینده در منطقه ای مثلثی شکل به مرکز تهران و مساحت معین، زلزله ای با قدرت حدود ۷ ریشتر رخ دهد (یا دوزلزله با قدرت حدودی ۵ ریشتر یا زلزله های خفیف تر اما با تعداد بیشتر).این پیش بینی می تواند کاملا علمی باشد و البته با جمله کاملا صحیح " امکان پیش بینی دقیق (یعنی ۱۰۰%) زلزله وجود ندارد" نیز در تضاد نیست. تنها تفاوت در این است که جمله اول ممکن است منجر به نجات جان ملیونها نفرشود (با جدی گرفتن احتمال خطر و تلاش برای کسب راههای مقابله با خطرات حین و بعد از زلزله) اما جمله دوم هشداری در بر ندارد و حتی احتمال صحت جمله اول را نیز به طور غیر مستقیم نفی می کند!